Hoe bankieren voor de samenleving?

De maatschappelijke impact van de financiële sector wordt steeds nadrukkelijker tegen het licht gehouden. Politici, burgers, het middenveld en de sector zelf streven naar een duurzame en verantwoordelijke sector. Kernelementen daarbij zijn stabiliteit, dienstverlening en gezonde rentabiliteit. Dit impliceert een focus op de kerntaken enerzijds en transparantie en een kritisch blik op de eigen bedrijfsvoering anderzijds.

Een stabiele bank

Een lening voor je eigen woning, sparen voor je pensioen en het betalen van je aankopen: het zijn diensten die als vanzelfsprekend worden aanzien. Banken verbinden, elk op hun wijze, hun commerciële missie met een dienstverlening die zo diep verweven is in ons dagelijkse leven dat ze door velen onbewust als een openbare dienstverlening of nutsfunctie wordt aangevoeld.

Deze perceptie, gekoppeld aan een niet altijd welbegrepen werking van het bancaire systeem, kan tot tegenstrijdige verwachtingen leiden bij een deel van het groot publiek:

  • een hoger rendement op spaarboekjes én goedkopere bankkredieten met mogelijkheid tot snelle herfinanciering
  • vlotte bankkredieten voor startende ondernemingen met een onbekend risicoprofiel maar ook meer risicoaverse banken

Er dient hierin een juist evenwicht te worden gevonden want enkel een financieel gezonde bank kan haar kerntaken efficiënt en blijvend duurzaam uitvoeren. Banken die niet kunnen terugvallen op een gezonde marktconforme rentabiliteit en stabiele kapitaalsbasis, zullen op lange termijn hun maatschappelijke rol niet kunnen blijven vervullen.

Een kritische bank

Initiatieven als de Bankwijzer lijsten thema’s en sectoren op waarrond een bijzonder maatschappelijk debat bestaat en kaarten daarbij de financieringsrol van de financiële sector aan. Voorbeelden zijn de klimaatverandering, mensen- en arbeidsrechten, wapens, bonussen, …

De financiële sector heeft aandacht voor deze thema’s en evalueert ze vanuit een kritische blik op zijn eigen bedrijfsvoering, niet enkel vanuit ethisch oogpunt maar ook - en niet in het minst - in het kader van zijn risicobeheer.

Als toetssteen voor haar keuzes oriënteert een bank zich op haar eigen waarden en de verwachtingen van haar klanten en een ruimer maatschappelijk veld. Gezien het uiteenlopend en soms sterk persoonlijk gekleurd karakter van deze verwachtingen, zoekt ze in de eerste plaats een houvast bij het geheel van regulering en wetgeving.

Duurzaam bankieren stopt hier echter niet. Er wordt ook ingezet op een actieve dialoog met alle belanghebbenden, op transparantie rond producten, diensten en intern beleid, op heldere rapportering en communicatie op maat van de burger. Zo kan elke klant - gewapend met passende informatie en in functie van zijn eigen waarden en noden - een bank op zijn maat vinden.

Tom Van den Berghe, CSR Manager Febelfin